Türkiye Belediyeler Birliği (TBB) Eylül Ayı Olağan Encümen Toplantısı, TBB ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer başkanlığında Ankara’da gerçekleştirildi. Toplantının ardından yapılan açıklamada, belediyelerin artan mali yükleri ve Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenecek COP31 hazırlıkları gündeme taşındı.
Aydınlatma kesintilerinde yeni düzenleme
TBB açıklamasında, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında belediyelerin genel aydınlatma giderleri için genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılan kesintilerin artırıldığı belirtildi.
Açıklamaya göre, 2026 yılında yapılan düzenlemeyle büyükşehir belediyeleri ve büyükşehir kapsamındaki belediyelerde kanuni kesinti oranı yüzde 10’dan yüzde 30’a, diğer belediyelerde ise yüzde 5’ten yüzde 15’e yükseltildi.
Cumhurbaşkanına verilen yetkinin kullanılmasıyla 9 Ağustos 2026 tarihli Cumhurbaşkanı Kararı sonrasında bu oranlar büyükşehir belediyeleri ve büyükşehir kapsamındaki belediyelerde yüzde 60’a, diğer belediyelerde ise yüzde 30’a çıkarıldı.
TBB, böylece belediyelerin genel aydınlatma giderlerindeki mali yükün bir yıl içerisinde üç katına çıktığını bildirdi.
TBB'den geçmişe dönük uygulama eleştirisi
Birlik açıklamasında, yeni mali yükün 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulanmasının da önemli bir konu olduğu belirtildi.
Belediyelerin 2026 yılı bütçelerini 2025 yılında hazırlayarak meclislerinden geçirdiğine dikkat çekilen açıklamada, yıl içerisinde getirilen yeni mali yüklerin geçmiş aylara da uygulanmasının hukuk devleti, hukuki güvenlik, belirlilik, öngörülebilirlik ve bütçe hakkı açısından sorun oluşturduğu savunuldu.
TBB, genel aydınlatma giderlerindeki artışın belediyelerin karşı karşıya bulunduğu tek mali baskı olmadığını da belirtti. SGK prim borçları, vergi borçları ve diğer kamu alacakları nedeniyle yapılan kesintilerin belediyelerin kullanılabilir gelirlerini azalttığı ifade edildi.
Belediyeler için yeni model önerisi
Türkiye Belediyeler Birliği, genel aydınlatma giderlerinde belediyelerin payını artıran oranların yeniden değerlendirilmesini ve yeni oranların geçmişe yürütülmemesini önerdi.
Açıklamada ayrıca belediyelerin SGK prim ve vergi borçları için uzun vadeli ve sürdürülebilir ödeme modeli oluşturulması, gecikme zammı ve faiz yükünün azaltılması ve borçların belediyelerin mali kapasitesine uygun şartlarda yapılandırılmasının değerlendirilmesi istendi.
TBB, SGK, vergi, genel aydınlatma ve diğer kamu alacakları nedeniyle belediyelerin genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılan toplam kesintilere, temel belediye hizmetlerinin sürdürülebilirliğini güvence altına alacak makul bir üst sınır getirilmesinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
“Belediyenin kaynağı kentin kaynağıdır”
TBB açıklamasında, belediyelerin gelirlerindeki her ilave kesintinin vatandaşlara sunulan hizmetleri doğrudan etkileyebileceği vurgulandı.
Açıklamada, “Belediyenin kaynağı kentin kaynağıdır” anlayışıyla hareket edilmesi gerektiği belirtilerek, ulaşım, altyapı, sosyal hizmetler, çevre ve temizlik gibi alanlarda kullanılabilecek kaynakların azalmasının yerel hizmetleri etkileyebileceğine dikkat çekildi.
COP31 için yerel yönetim vurgusu
TBB Encümeni toplantısında Türkiye’nin Antalya’da ev sahipliği yapacağı COP31 süreci de ele alındı.
TBB, COP31’i yerel yönetimlerin uluslararası iklim gündemine daha güçlü katılımı, uygulama kapasitelerinin geliştirilmesi ve uluslararası iş birliklerinin artırılması açısından önemli bir fırsat olarak değerlendirdi.
Belediyelerin ulaşım, enerji, yapılaşma, su ve atık yönetimi, afetlere hazırlık ve yeşil alanlar gibi birçok alanda iklim politikalarının uygulanmasında doğrudan sorumluluk üstlendiği belirtilen açıklamada, yerel yönetimlerin teknik ve kurumsal kapasitelerinin güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
TBB ayrıca COP31 kapsamında Mavi Alan ve Yeşil Alan başvurularını gerçekleştirdiğini, farklı ölçek ve kapasitedeki belediyelerin sürece katılımının genişletilmesini önemsediklerini açıkladı.
Birlik, belediyelere yeni görev ve sorumluluklar verilirken bu görevlerle orantılı kaynak sağlanması, mali özerklik ve bütçe öngörülebilirliğinin korunması gerektiğini vurguladı.
Haber: Adıyaman Manşet