Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Dünya Nüfus Günü kapsamında hazırladığı 2026 bülteniyle 2025 yılına ilişkin çocuk ve gençlik istatistiklerini açıkladı. Veriler, Türkiye'nin nüfus yapısında dikkat çeken bir dönüşüm yaşandığını ortaya koydu.
2025 yılı itibarıyla Türkiye'nin nüfusu 86 milyon 92 bin 168 kişi olarak kaydedildi. Birleşmiş Milletler tahminlerine göre ise dünya nüfusu aynı dönemde 8 milyar 231 milyon 613 bin 70 kişiye ulaştı. Türkiye, bu rakamla dünyanın en kalabalık 18'inci ülkesi olurken, dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 1'ini oluşturdu.
Dünya nüfusunun yüzde 39,2'si üç ülkede yaşıyor
Birleşmiş Milletler verilerine göre dünyanın en kalabalık ülkesi 1 milyar 463 milyonun üzerindeki nüfusuyla Hindistan oldu. Hindistan'ı Çin ve Amerika Birleşik Devletleri takip etti. Üç ülkenin toplam nüfusu, dünya nüfusunun yüzde 39,2'sini oluşturdu.
Türkiye'de çocuk nüfus oranı geriledi
TÜİK verilerine göre Türkiye'de çocuk nüfusun toplam nüfus içindeki oranı 2025 yılında yüzde 24,8'e düştü. Dünya genelinde ise çocuk nüfus oranı yüzde 29,3 olarak hesaplandı.
Böylece Türkiye, çocuk nüfus oranında dünya ortalamasının altında kaldı. Buna karşın Türkiye'nin çocuk nüfus oranının, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin tamamından daha yüksek olduğu görüldü.
Birleşmiş Milletler verilerine göre çocuk nüfus oranının en yüksek olduğu ülke yüzde 56,2 ile Orta Afrika Cumhuriyeti olurken, en düşük oran yüzde 12,9 ile Güney Kore'de kaydedildi.
Türkiye'de genç nüfus oranı 2025 yılı itibarıyla yüzde 14,8 olarak belirlendi. Dünya ortalaması ise yüzde 15,6 oldu.
Veriler, Türkiye'nin genç nüfus oranının dünya ortalamasının altında kaldığını gösterirken, bu oranın Avrupa Birliği ülkelerinin tamamından yüksek seviyede olduğu dikkat çekti.
Yaşlı nüfus dünya ortalamasını geçti
TÜİK verilerine göre Türkiye'de 65 yaş ve üzeri nüfusun oranı yüzde 11,1'e yükseldi. Dünya genelinde yaşlı nüfus oranı ise yüzde 10,4 olarak hesaplandı.
Böylece Türkiye'de yaşlı nüfus oranı ilk kez dünya ortalamasının üzerine çıktı. Ancak bu oran, Avrupa Birliği ülkelerinin tamamının altında kaldı.
Doğurganlık hızı düşmeye devam ediyor
Birleşmiş Milletler tahminlerine göre 2025 yılında dünya genelinde toplam doğurganlık hızı kadın başına 2,24 çocuk olarak hesaplandı. Türkiye'de ise bu oran 1,42 çocukta kaldı.
Veriler, Türkiye'nin doğurganlık hızının hem dünya ortalamasının hem de nüfusun kendini yenileme seviyesinin altında olduğunu ortaya koydu.
Doğuşta beklenen yaşam süresi bakımından ise Türkiye dünya ortalamasının üzerinde yer aldı.
2025 verilerine göre Türkiye'de erkeklerde doğuşta beklenen yaşam süresi 75,5 yıl, kadınlarda ise 80,7 yıl olarak hesaplandı. Dünya ortalaması ise erkeklerde 70,9 yıl, kadınlarda 76,2 yıl seviyesinde gerçekleşti.
Demografik dönüşüm hızlanıyor
TÜİK'in yayımladığı veriler, Türkiye'nin genç nüfus avantajını giderek kaybetmeye başladığını ortaya koydu. Çocuk ve genç nüfus oranındaki düşüş, doğurganlık hızının azalması ve yaşlı nüfusun artış göstermesi; eğitim, istihdam, sağlık, sosyal güvenlik ve emeklilik sistemi başta olmak üzere birçok alanda yeni politikaların hayata geçirilmesini gerekli kılıyor.
Uzmanlara göre Türkiye, Avrupa ülkelerine kıyasla hâlâ daha genç bir nüfus yapısına sahip olsa da mevcut eğilimlerin devam etmesi halinde önümüzdeki yıllarda yaşlanan nüfusun ekonomik ve sosyal etkilerinin daha belirgin şekilde hissedilmesi bekleniyor.
Kaynak: PERRE