Türk Eğitim-Sen Adıyaman Şube Başkanı İbrahim Ertaş, okullarda şiddet, akran zorbalığı ve suça karışan çocuklara ilişkin araştırmanın sonuçlarını açıkladı. Araştırmaya katılan öğretmenlerin yüzde 89,4’ü görev yaptığı okulda akran zorbalığına tamamen veya kısmen tanık olduğunu bildirdi.
Türk Eğitim-Sen Genel Merkezi tarafından gerçekleştirilen “Okullarda Şiddet, Akran Zorbalığı ve Suça Karışan Çocuklar” başlıklı araştırma, 1 Temmuz-10 Ağustos 2026 tarihleri arasında yapıldı. Araştırmaya 2 bin 296 öğretmen katılırken; akran zorbalığı, okul içi şiddet, siber zorbalık, suça karışan çocuklar ve rehberlik hizmetlerinin yeterliliğine ilişkin öğretmen görüşleri değerlendirildi.
Öğretmenlerin yüzde 89,4’ü zorbalığa tanık oldu
Ankete katılan öğretmenlerin yüzde 65,2’si görev yaptığı okulda akran zorbalığına doğrudan tanık olduğunu, yüzde 24,2’si ise kısmen tanık olduğunu belirtti. Böylece akran zorbalığına tamamen veya kısmen tanık olan öğretmenlerin oranı yüzde 89,4’e ulaştı.
Öğretmenlerin yüzde 34,5’i akran zorbalığının okullarında açık biçimde yaygın olduğunu, yüzde 49,2’si ise kısmen yaygın olduğunu ifade etti.
Akran zorbalığının en fazla görüldüğü yer yüzde 37,2 ile okul bahçeleri oldu. Bunu yüzde 19,5 ile sınıflar, yüzde 16 ile sosyal medya ve yüzde 14,7 ile okul dışındaki ortamlar takip etti.
Her dört öğretmenden biri okulunda suça karışan çocuk olduğunu belirtti
Araştırmaya katılan öğretmenlerin yüzde 23,9’u görev yaptığı okulda suça karışan çocuk bulunduğunu bildirdi. Öğretmenlerin yüzde 44,6’sı böyle bir öğrencinin bulunmadığını belirtirken, yüzde 31,5’i konu hakkında bilgi sahibi olmadığını ifade etti.
Suça karışan öğrencilerin okula devam etmesi halinde bireysel rehabilitasyon çalışması yapılıp yapılmadığı sorusuna öğretmenlerin yüzde 54,3’ü “evet”, yüzde 16,7’si “hayır” yanıtını verdi. Yüzde 28,8’i ise bu konuda bilgi sahibi olmadığını belirtti.
Siber zorbalık da önemli bir sorun
Öğretmenlerin yüzde 63,5’i siber zorbalığın öğrenciler arasında önemli bir sorun olduğunu ifade etti. Katılımcıların yüzde 69,8’i çevrim içi zorbalık ile okul içindeki akran zorbalığı arasında bağlantı bulunduğunu, yüzde 77,7’si ise sosyal medyanın öğrenciler arasındaki çatışmaları artırdığını düşündüğünü belirtti.
Sosyal medyadaki dışlama ve küçük düşürme davranışlarının öğrencilerin psikolojik sağlığını olumsuz etkilediğini düşünen öğretmenlerin oranı yüzde 82,5 olurken, siber zorbalığın akademik başarıya ve okul uyumuna zarar verdiğini belirtenlerin oranı yüzde 79,2 olarak ölçüldü.
Öğretmenlerin yalnızca yüzde 20’si velilerin çocuklarının dijital medya kullanımını yeterince takip ettiğini düşünüyor.
Şiddet içerikli oyunlar ve ebeveyn denetimi öne çıktı
Şiddet içerikli dijital oyunların öğrencilerin saldırgan davranışlarını artırdığını düşünen öğretmenlerin oranı yüzde 80,1 oldu. Sosyal medya içeriklerinin çocukları şiddete yönlendirdiğini belirtenlerin oranı ise yüzde 82,6 olarak kaydedildi.
Öğretmenlerin yüzde 85,9’u ebeveyn ilgisizliği ve çocukların dijital medya kullanımının yeterince denetlenmemesinin şiddeti tetiklediği görüşünü paylaştı.
Katılımcıların yüzde 81,9’u çeteleşmenin, yüzde 81,1’i madde kullanımının, yüzde 74,9’u ise akran baskısının çocukların suça yönelmesinde etkili olduğunu belirtti.
Ertaş: Sorun bütün çevresiyle ele alınmalı
Araştırma sonuçlarını değerlendiren Türk Eğitim-Sen Adıyaman Şube Başkanı İbrahim Ertaş, öğrencilerin şiddete ve suça yönelmesinde birbiriyle bağlantılı çok sayıda unsurun etkili olduğunu söyledi.
Dijital medya ve oyunlar, ebeveyn ilgisi ve denetimi, akran baskısı, çeteleşme, sosyal dışlanma ve okula aidiyet duygusunun araştırmada öne çıktığını belirten Ertaş, öğrencilerin davranışlarının yalnızca okul ortamı üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti.
Ertaş, “Öğrencinin davranışını içinde bulunduğu aile, okul, akran grubu ve dijital çevreyle birlikte ele almak gerekmektedir” dedi.
“Her 100 öğrenciye en az bir rehber öğretmen düşmeli”
Araştırmada risk grubundaki öğrencilerin düzenli psikolojik destek almasını isteyen öğretmenlerin oranı yüzde 91,3 olarak belirlendi. Akran zorbalığını önlemeye yönelik eğitimlerin artırılmasını isteyenlerin oranı yüzde 90,5, psikolojik danışman sayısının artırılmasını destekleyenlerin oranı ise yüzde 80,2 oldu.
Şiddeti önleme konusunda rehberlik servislerinin yeterli personele sahip olduğunu düşünen öğretmenlerin oranı yüzde 25’te kaldı.
Rehberlik servislerinin personel sayısı ve çalışma koşullarının güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Ertaş, “Okullarımızda her 100 öğrenciye en az bir rehber öğretmen düşecek şekilde planlama yapılmalıdır” çağrısında bulundu.
Ertaş ayrıca okul yönetimi, öğretmenler, rehberlik servisleri ve aileler arasındaki bilgi akışının, öğrencilerin mahremiyeti korunarak güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Kaynak: PERRE
